Landschap is de beste metafoor voor democratie, sinds de machine

Paul Roncken (Tilburg 1972) ziet het landschap als metafoor voor democratie en pleit voor verweving van natuur en innovatie.

Boekaankondiging: ‘Natuur is te-veel mens’ (te verschijnen bij Noordboek juni 2026)

NATUUR IS SUPER BELANGRIJK – MAAR OOK RAZEND INGEWIKKELD
laten we er even bij stil staan. Over de verschuivende relatie tussen mens en natuur. De relatie tussen mens en natuur staat op dit moment in het brandpunt van de belangstelling. Alleen al in de afgelopen vijf jaar is er veel veranderd in het denken over natuur. Wat tot voor kort zweverig was is het niet meer (kunnen dieren en planten communiceren, hebben ze rechten). De natuur is bedreigend (de wolf!) maar ook helend (ga wandelen om tot rust te komen). We redden bedreigde natuur, waar anderen dat juist niet doen en economie voor laten gaan. Daarbij stellen we maar weinig indringende vragen over onze ingewikkelde relatie met de natuur. Was natuur vroeger anders dan nu? Leefden we vroeger inheems en nu niet meer? Is er een plek in de natuur waar jij je niet veilig voelt?

De lezer krijgt geen feitenkennis over de natuur voorgeschoteld, maar wordt aangemoedigd om na te gaan hoe we (zelf) beter mens kunnen zijn. Zijn we onderdeel van de natuur, of projecteren we te veel verlangens en gevoelens op de planten en dieren om ons heen? Mag de natuur zichzelf zijn? Mag de mens zichzelf zijn? Het boek Natuur is te-veel mens laat de lezer hierover nadenken aan de hand van zestien verrassende vragen (en vragen achter de vragen) die vooral bedoeld zijn om de jongvolwassen generatie uit te nodigen tot reflectie en verdieping.

Dit team maakt dit boek:

Paul A. Roncken – paulroncken.nl
Kirsten Kievit – noordboek.nl
Erik Odijk – erikodijk.nl
Ingmar Heytze – ingmarheytze.nl
akkie bosje – akkiebosje.nl

en filmer Zhen Ming Ng – babyPRO

Paul Roncken is opgeleid als landschapsarchitect (1996 Wageningen Universiteit) en wetenschapper (PhD 2018). Als assistent professor (2001-2022) heeft hij het master-bachelor onderwijs van landschapsarchitectuur aan Wageningen Universiteit helpen ontwikkelen. Als provinciaal bouwmeester van Utrecht (2015-2023) en als directeur van NatuurCollege (2020-2026) zette hij zich in voor het toegankelijk maken van onderzoek, onderwijs en toekomstverbeelding. Zijn werk kenmerkt zich door het verbinden van burgers, bestuurders, experts en kunstenaars met een speciale interesse in beleving en betekenisgeving.

In 2018 volgde een PhD vanuit een onderzoek naar de sublieme ervaring in natuur en landschap. In het boek Shades of Sublime is te lezen hoe de sublieme ervaring past bij een telkens terugkerende menselijke crisis in creativiteit, zoals ook nu weer in het tijdperk van het Antropoceen. Samen met ontwerp studenten is op basis van een hedendaags sublieme ervaring het concept van de ‘landschapsmachine’ ontstaan: een innovatieve verweving van natuurontwikkeling en landbouwproductie als ‘Nature Based Solution’. Dit gedachtengoed is tijdens het werk als provinciaal bouwmeester omgezet in ruim 35 ruimtelijke onderzoeken en adviezen over thema’s als energielandschappen, bodemdaling, bosontwikkeling, groen-groeit-mee, Ringparken en een mobiliteit met allure. 

Paul is actief als dagvoorzitter, dialoog begeleider, schrijver en onderwijsontwikkelaar, en deelt zijn inzichten in wetenschappelijke en professionele tijdschriften. Verbonden als gastonderzoeker aan de Forest and Nature Conservation Policy Group, Wageningen University & Research.